Praviĺna!

Ahuĺnyja pravily pravapisu vialikaj i maloj litar §24

  1. Z vialikaj litary pišucca:
    pieršaje slova ŭ skazie:

    Byli pahodnyja dni.
    Z soncam ad rańnia da viečara, z sinim niebam (I.Mieliež).
    Uciakaj, maroz-dziadulia! Čuješ ty, stary, ci nie? (Ja.Kolas).
    Usiu darohu praz lies mianie supravadžala niabačnaja ptuška tonieńkim žalobnym plačam. Što jana stracila? Pa čym plakala? (I.Šamiakin).
    Najsmačniejšyja ciapier bruśnicy – jak vinnyja jablyki… Jany na pasiecy rastuć šyškami. Jak babok na balocie (I.Ptašnikaŭ);
    pieršaje slova paślia kličnika, jakim vydzialiajecca zvarotak, a taksama vykličnik u pačatku skaza:
    Ziamlia Bielarusi! Taboj my sahrety, nikoli nie schodziš ty z našych vačej (P.Broŭka).
    A-ja-jaj! Chto ž by heta moh padumać! Hetaki, zdajecca, čalaviek!.. (K.Krapiva);
    pieršaje slova va ŭstaŭnych skazach-remarkach, jakija padajucca ŭ dužkach u pačatku tekstu i paślia kropki, kličnika, pytaĺnika i šmatkrop’ja ŭ kancy skaza:
    H a r l a ch v a c k i. Nie toĺki sakret, a dziaržaŭnaja tajna. (Idzie ŭ svoj kabiniet.)(K.Krapiva).
    Ja raźmiak. (Duša ŭ paeta čulaja.) (P.Pančanka).
    S y m o n. Kali pytajusia, to niachaj kaža! (Da Danilki.) Nu! Čuješ ci nie? (Ja.Kupala).
    S y m o n. A chto budavaŭ hetaj voś siakieraj? (Trasie siakieraj.) (Ja.Kupala).
    D a n i l k a. Ja ž tabie, mama, kazaŭ! Zośka pajšla… (Hlianuŭšy na matku, nie dahavorvaje.) (Ja.Kupala).

  2. Pa tradycyi z vialikaj litary pačynajecca kožny novy radok (pieršaje slova) u vieršavanych tekstach:

    Dahareŭ za bramaj niebakraj,
    Miesiac pamiž voblačkaŭ plyvie,
    Vyjdu znoŭ, jak u minuly maj,
    Basanož prajdusia pa travie.

    (U.Karatkievič).

  3. Z vialikaj litary pišacca pieršaje slova paślia dvukrop’ja:
    u pačatku prostaj movy:

    Jon padumaŭ: «Nichto ciabie nie bačyć, nichto nie viedaje, jakaja ty slaŭnaja i milaja, – i dadaŭ: – Durni jany!» (Ja.Kolas);
    u pačatku cytaty, jakaja z’jaŭliajecca samastojnym skazam:
    P.Hliebka z poŭnaj padstavaj pisaŭ: «Liryčnuju plyń unios u našu prazaičnuju movu M.Lyńkoŭ» (LiM);
    u śćviardžaĺnaj častcy pastanovy, rezaliucyi, pratakola, akta i inšaha rašeńnia.
    Napryklad:
    Pastanavili:

    Zaćvierdzić spravazdaču revizijnaj kamisii ab finansavaj dziejnaści prafkama (z pratakola prafsajuznaha schodu).

    Z aryhinalam zhodna:
    Sakratar vykankama (podpis) (z kopii dakumienta).

  4. Kali cytata ŭkliučajecca ŭ prosty ci skladany skaz u jakaści jaho hramatyčnaj častki, tady jana pačynajecca z maloj litary:

    Jakub Kolas spraviadliva ŭkazvaŭ, što «rodnaja mova – heta pieršaja krynica, praz jakuju my paznajom žyćcio i akaliajučy nas śviet» (LiM).
    Pavodlie hlybokaha pierakanańnia Duboŭki, moŭnyja skarby – u narodzie, «nastaŭnikaŭ, mudrejšych, čym narod, nie byvaje» (Bielaruskaja mova. Encyklapiedyja).

  5. Pišucca z maloj litary:
    pieršaje slova paślia šmatkrop’ja, kali jano staić u siaredzinie skaza i abaznačaje prypynieńnie ŭ maŭlieńni:

    Ziamlia… ziamlia… tudy, tudy, brat, buduj jaje… ty daj joj vyhliad… (Ja.Kolas).
    T u l ja h a. Toĺki ja chacieŭ zapytacca ŭ vas, ci nie budzie heta… podlaściu? (K.Krapiva).
    A što vy skažacie na krytyka, Ivan Ant.., vybačajcie, Maćviejevič? (Z.Biadulia);
    pieršaje slova ŭ siaredzinie skaza paślia šmatkrop’ja, jakoje abaznačaje, što častka hetaha skaza apuščana:
    Z nievialikaj i čystaj krynicy liryčnaha pačućcia… pačynajecca raman-paema ab žyćci bielaruskaha prostaha liudu (A.Adamovič);
    pieršaje slova paślia kličnika, kali jon staić u siaredzinie skaza:
    I kožny, chto mianie spytaje, pačuje toĺki adzin kryk: što choć mnoj kožny pahardžaje, ja budu žyć! – bo ja mužyk! (Ja.Kupala);
    pieršaje slova ŭ slovach aŭtara, jakija iduć paślia prostaj movy z kličnikam, pytaĺnikam abo šmatkrop’jem:
    «Nadzia! Nadziejka!..» – kliča žaliejka (P.Broŭka).
    – U školu ja boĺš nie pajdu!.. – Jak heta – nie pajdu? A kudy ty pojdzieš? – aburyŭsia Siarhiej (I.Šamiakin);
    pieršaje slova ŭ remarkach da sloŭ dziejnaj asoby, kali remarcy nie papiaredničajuć kropka, kličnik, pytaĺnik ci šmatkrop’je:
    H a r l a ch v a c k i. A moža, i praŭda blandzinka. Značyć, jana hetaje samaje (krucić rukoj kalia valasoŭ) pablandzinilasia, a ja i nie zaŭvažyŭ (K.Krapiva).

Zapościć
Adpravić